Grandmama

Διατροφή με ονομασία προέλευσης μεσογειακή

από την Άννα Δάλλα

grandmama team



Το 1960, η «Μελέτη των 7 χωρών», συνέκρινε τις διατροφικές συνήθειες και την υγεία πληθυσμιακών ομάδων από διάφορες χώρες. Από τις ομάδες που παρακολουθήθηκαν, η ομάδα της Κρήτης –χάρη στη διατροφή της– παρουσίασε τη χαμηλότερη θνησιμότητα από στεφανιαία νόσο και όχι μόνο. 

 

Η μεσογειακή διατροφή προέκυψε αβίαστα από τη φυσική παραγωγή ενός φαινομενικά φτωχού, αλλά ουσιαστικά πλούσιου τόπου και αποτέλεσε το μεγάλο μυστικό της μακροζωίας και της καλής υγείας των κατοίκων του. Η UNESCO τη χαρακτήρισε μέρος της άυλης παγκόσμιας πολιτισμικής κληρονομιάς, και αν υπάρχει ένα ελιξίριο μακροζωίας, τότε εκφράζεται από τις βασικές αρχές της. Βασίζεται στο ελαιόλαδο και την ακολουθούν, με μικρές παραλλαγές, όλοι οι λαοί στη λεκάνη της Μεσογείου. Έχει ευεργετική δράση στην καρδιαγγειακή υγεία, στην αντιγήρανση αλλά και τη διατήρηση ενός φυσιολογικού σωματικού βάρους όσων την υιοθετούν. Επιπλέον, μειώνει τις πιθανότητες για ανάπτυξη καρκίνου του μαστού και του παχέος εντέρου και ίσως προστατεύει από το αλτσχάιμερ, από προβλήματα μνήμης, από το πάρκινσον, τον διαβήτη, τη ρευματοειδή αρθρίτιδα και την κατάθλιψη. Επίσης, αναφέρεται ότι βελτιώνει την εγκεφαλική λειτουργία και τη γονιμότητα σε άνδρες και γυναίκες.

 

Τι πρέπει να καταναλώνουμε: Η μεσογειακή δίαιτα περιγράφεται πολύ εύστοχα στη γνωστή διατροφική πυραμίδα, και προτείνει τις ποσότητες των τροφίμων που πρέπει να καταναλώνουμε σε μικρομερίδες (μία μικρομερίδα αντιστοιχεί στη μισή της μερίδας εστιατορίου). Επίσης, το μόνο προστιθέμενο λιπίδιο που επιτρέπει είναι το ελαιόλαδο.

 

ΦΡΟΥΤΑ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΑ. Σκόπιμο είναι να τρώμε 3 μικρομερίδες φρούτων και 6 λαχανικών ημερησίως και 5 με 6 μικρομερίδες ψαριών την εβδομάδα, ενώ αντίθετα το κόκκινο κρέας περιορίζεται στις 4 το μήνα, τα πουλερικά στις 4 την εβδομάδα και τα αυγά στις 3 την εβδομάδα (ή και συχνότερα σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες συστάσεις). Βλέπουμε έτσι πως η μεσογειακή δίαιτα παρουσιάζει ένα πολύ μεγάλο πλεονέκτημα, δεν είναι απαγορευτική και επιτρέπει τα πάντα. Απλώς, οι ποσότητες που συστήνει δεν είναι απεριόριστες. Συγκεκριμένα, η κατανάλωση πολλών λαχανικών μάς αποτρέπει από το να τρώμε πολύ κρέας. Το σημαντικό στη μεσογειακή δίαιτα είναι πως τα λαχανικά αποτελούν όχι μόνο σαλάτες, αλλά και κύρια γεύματα, όπως είναι οι πίτες που περιέχουν συνδυασμό λαχανικών και χόρτων, αλλά και τα λαδερά, που είναι μαγειρεμένα με ελαιόλαδο, κρεμμύδι, σκόρδο και πολλά μυρωδικά.

 

ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ. Σύμφωνα με την πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής πρέπει να καταναλώνουμε 1 με 2 μικρομερίδες γαλακτοκομικών την ημέρα. Στην Ελλάδα τρώγαμε πάντα τυρί φέτα και το παραδοσιακό γιαούρτι από πρόβειο-κατσικίσιο γάλα με την πέτσα και τη χαρακτηριστική ξινή γεύση. Επίσης, ας μην ξεχνάμε ότι υπάρχουν και πολλές «ελαφριές» επιλογές πλέον.

 

ΟΣΠΡΙΑ. Η πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής συστήνει να καταναλώνουμε 3 με 4 μικρομερίδες όσπρια την εβδομάδα, όπως πρέπει να γίνεται και με τις ελιές και τους ξηρούς καρπούς. Τα όσπρια μάς δίνουν πρωτεΐνες εξίσου σημαντικές με τα γαλακτοκομικά και το κρέας. Βέβαια, δεν έχουν σίδηρο και βιταμίνη Β12, αλλά στη μεσογειακή διατροφή καταναλώνουμε κρέας αρκετές φορές το μήνα.

ΔΗΜΗΤΡΙΑΚΑ. Πρόκειται για ψωμί, και ζυμαρικά ολικής άλεσης και μη αποφλοιωμένο ρύζι κλπ., που μπορούν να καταναλώνονται σε ποσότητα 7 με 8 μικρομερίδων την ημέρα (ανάλογα με τις συνολικές θερμίδες).

 

Τι πίνουμε στη μεσογειακή διατροφή;

  • Πολύ νερό, τουλάχιστον 6 με 8 ποτήρια την εβδομάδα.
  • Κρασί, σε περιορισμένες ποσότητες, που έχει βρεθεί πως βοηθά σαφώς στην πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων. 
  • Αφεψήματα, όπως είναι το φασκόμηλο και το χαμομήλι, που γίνονται από βότανα τα οποία όπως και τα χόρτα περιέχουν ουσίες πολύ ευεργετικές για την υγεία μας.

 

Επιστημονική επιμέλεια: Χάρης Δημοσθενόπουλος, MMedSci.PhDc, κλινικός διαιτολόγος, Προϊστάμενος Διαιτολογικού Τμήματος ΓΝΑ Λαϊκό, μέλος του Δ.Σ. της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, (www.dimosthenopoulos.gr).