Παρατηρούμε ότι ο αγαπημένος μας ηλικιωμένος παρουσιάζει συμπτώματα, όπως: κούραση, αδυναμία, ατονία και δυσκολία συγκέντρωσης; Η αλήθεια είναι ότι μπορεί να ευθύνονται διάφοροι παράγοντες, αλλά πολύ συχνά αιτία είναι η σιδηροπενική αναιμία.
Είναι αρκετά συνηθισμένο όσο μεγαλώνουν οι άνθρωποι και μπαίνουν στην Τρίτη Ηλικία, να υποφέρουν μεταξύ άλλων και από έλλειψη σιδήρου, δηλαδή σιδηροπενική αναιμία. Καθώς ο σίδηρος είναι ένα μέταλλο ζωτικής σημασίας, αφού ο ρόλος του είναι τόσο να μεταφέρει οξυγόνο στους ιστούς του σώματος όσο και να συμμετέχει σε σημαντικές βιοχημικές διαδικασίες με στόχο την παραγωγή ενέργειας, δεν πρέπει να αδιαφορούμε ούτε και να συμβιβαζόμαστε με την έλλειψή του. Ας δούμε ποια τρόφιμα αυξάνουν τον σίδηρο στον οργανισμό.
Οι πλουσιότερες πηγές σιδήρου
Τα τρόφιμα με την υψηλότερη περιεκτικότητα σε σίδηρο είναι τα εξής: Εντόσθια (π.χ. σπλήνα και συκώτι από πάπια, χήνα, αρνί, κοτόπουλο, γαλοπούλα, μοσχάρι), διάφορα είδη κρέατος (μοσχάρι, χοιρινό, κατσίκι), θαλασσινά (π.χ. χτένια, σουπιές, μύδια, χταπόδι, γαρίδες, στρείδια), δημητριακά πρωινού (π.χ. από βρόμη ή καλαμπόκι), ξηροί καρποί (π.χ. πασατέμπο, ηλιόσπορος, σουσάμι, κουκουνάρι, κάσιους, φιστίκια, αμύγδαλα, καρύδια) λαχανικά (όπως πιπεριές, λιαστή ντομάτα, πράσα, μαϊντανός, σπανάκι, αγκινάρες) αποξηραμένα βερίκοκα και δαμάσκηνα, ξερά φασόλια, μακαρόνια, ρύζι και βέβαια οι περιβόητες φακές. Τα τρόφιμα αυτά βοηθούν στην αντιμετώπιση της σιδηροπενικής αναιμίας.
Γιατί από το κρέας παίρνουμε περισσότερο σίδηρο;
Αυτό που θα πρέπει να γνωρίζουμε είναι ότι ο σίδηρος βρίσκεται στα τρόφιμα σε δύο μορφές, στον δισθενή, που περιέχουν τα ζωικά τρόφιμα, και ο οποίος απορροφάται πολύ καλύτερα από τον οργανισμό και στον τρισθενή, που δεν απορροφάται καθόλου καλά και που περιέχουν τα φυτικά τρόφιμα, τα όσπρια κλπ. Επιπλέον, με τα φυτικά τρόφιμα υπάρχει άλλο ένα πρόβλημα εξαιτίας του οποίου δεν απορροφάται καλά ο σίδηρος που παίρνουμε από αυτά. Οι φυτικές ίνες αλλά και άλλες ουσίες που περιέχουν τα λαχανικά (π.χ. οξαλικά οξέα όπως συμβαίνει με το σπανάκι) δεσμεύουν τον σίδηρο και δεν του «επιτρέπουν» να απορροφηθεί από τον οργανισμό μας, όπως ο δισθενής, που παίρνουμε από τις ζωικές τροφές.
Μπριζόλα με πορτοκαλάδα για περισσότερο σίδηρο
Έχει βρεθεί ότι ο συνδυασμός των τροφών που είναι πλούσιες σε σίδηρο με τροφές που είναι πλούσιες σε μηλικό οξύ (π.χ. λευκό κρασί) ή σε βιταμίνη C (π.χ. πορτοκάλι, λεμόνι, φράουλες, πιπεριές, ντομάτες, μπρόκολο, λάχανο, κρεμμύδι, πεπόνι, χόρτα, σπανάκι, μαρούλι κλπ.) είναι ο ιδανικός ώστε να αυξάνεται ακόμα περισσότερο η απορρόφηση του σιδήρου από τον οργανισμό μας.
Προσοχή στους συνδυασμούς
Υπάρχουν όμως και κάποιες τροφές που δυσχεραίνουν την απορρόφηση του σιδήρου -εξαιτίας των ουσιών που περιέχουν- και γι’ αυτό θα πρέπει να αποφεύγουμε να τις καταναλώνουμε ταυτόχρονα με τρόφιμα πλούσια σε σίδηρο. Τέτοιες είναι οι τανίνες που περιέχονται σε τσάι, καφέ, αναψυκτικά τύπου κόλα, κόκκινο κρασί, το ασβέστιο (γαλακτοκομικά) και οι φυτικές ίνες (π.χ. προϊόντα ολικής άλεσης, φρούτα με τη φλούδα, λαχανικά).
Επιστημονική επιμέλεια: Χάρης Δημοσθενόπουλος, MMedSci.PhDc, κλινικός διαιτολόγος, Προϊστάμενος Διαιτολογικού Τμήματος ΓΝΑ Λαϊκό, μέλος του Δ.Σ. της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, (www.dimosthenopoulos.gr).
