Grandmama

Να πάω το παιδί να δει τον παππού που πεθαίνει;

Από τη Γιαννούλα Παν. Δικαίου

Msc-Υπ. Διδάκτωρ Συμβουλευτικής/Ψυχολογίας, Π.Τ.Δ.Ε Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.



«Κάποια στιγμή οι άνθρωποι μεγαλώνουν πολύ και πεθαίνουν.» Η θεωρία είναι εύκολη και πιθανώς την έχουμε όλοι συζητήσει με τα παιδιά μας. Τι γίνεται όμως όταν η θεωρία αυτή πλησιάζει να γίνει πράξη κι όταν χρειάζεται να αντιμετωπιστεί στην πραγματικότητα;

Το αν ένα παιδί πρέπει να επισκεφθεί έναν ασθενή, που είναι σε βαριά κατάσταση αυτό εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, απ’ το ίδιο το παιδί, από τον ασθενή και από την κατάσταση. Ένα παιδί που είναι αρκετά ώριμο, ώστε να καταλάβει τι συμβαίνει, θα πρέπει να του επιτρέπεται να επισκεφθεί κάποιον που έχει παίξει σημαντικό ρόλο στη ζωή του με τον όρο πως τόσο το παιδί, όσο και ο ασθενής, το επιθυμούν.

Κάτω από σωστές προϋποθέσεις η επαφή με τον ασθενή, που βρίσκεται σε τελικό στάδιο μπορεί να είναι ωφέλιμη για το παιδί. Ίσως ελαττώσει το μυστήριο του θανάτου, βοηθήσει το παιδί να αναπτύξει πιο ρεαλιστικούς τρόπους αντιμετώπισης και να ανοίξει δίαυλους επικοινωνίας. Η ευκαιρία για ένα παιδί να προσφέρει στιγμιαία χαρά στον ασθενή, ίσως, βοηθήσει το παιδί να νιώσει χρήσιμο, και όχι το αντίθετο, απέναντι στο σημαντικό αυτό πρόσωπο και να απαλλαχθεί από μελλοντικές ενοχές πως, ενδεχομένως, το ίδιο το παιδί προκάλεσε τον θάνατο αυτό. Επίσης, κάτι τέτοιο αποτελεί βάση για μια ομαλή μελλοντική διεργασία του πένθους του.

Ένα παιδί, βέβαια, που πρόκειται να επισκεφθεί έναν ασθενή θα πρέπει να ενημερωθεί για τα πάντα (π.χ. το περιβάλλον που θα αντιμετωπίσει), καθώς και να επισημανθεί πως δεν έχουν όλες οι νοσηλείες και οι ασθένειες κακή κατάληξη και ότι αντίθετα πολλοί ασθενείς αναρρώνουν και γίνονται καλά.

Εάν οι επισκέψεις είναι ανέφικτες η τηλεφωνική επικοινωνία ή η συγγραφή ενός γράμματος θεωρούνται υποκατάστατα. Αυτά μπορούν να αποτελέσουν καλό «φάρμακο» τόσο για τον ασθενή όσο και για το παιδί, ώστε να νιώσει συνδεδεμένο με τον ασθενή. Το παιδί, όμως, πρέπει οικειοθελώς να πράξει έτσι, ώστε να έχουμε αυτά τα αποτελέσματα. Σε διαφορετική περίπτωση δε θα πρέπει να το ωθήσουμε να νιώσει ένοχο.